හීන් බෝපත්: දියවැඩියාව සහ ඇදුම සුව කරන කුඩා පැළෑටිය

උද්භිද විද්‍යාත්මක හා සංස්කෘතික පසුබිම

හීන් බෝපත් (Biophytum sensitivum) යනු Oxalidaceae කුලයට අයත්, ශ්‍රී ලංකාවේ තෙතමනය සහිත සෙවණ ඇති ස්ථානවල දක්නට ලැබෙන අතිශය අලංකාර කුඩා පැළෑටියකි. කුඩා තල් ගසක හැඩයක් ගන්නා මෙම පැළෑටිය සෙන්ටිමීටර 20කට වඩා උසට වැඩෙන්නේ කලාතුරකිනි. නිදිකුම්බා ශාකය මෙන්ම මෙයද ස්පර්ශයට ඉතා සංවේදී වන අතර, අත ගෑවූ වහාම පත්‍ර පහළට හැකීලී යයි. බෝ කොළයක හැඩයට සමාන කුඩා පත්‍ර ඇති බැවින් මෙය "හීන් බෝපත්" ලෙස හැඳින්වේ. පෙනුමෙන් ඉතා සියුම් වුවද, මෙය දියවැඩියාව, ඇදුම සහ තුවාල සුව කිරීම සඳහා ආයුර්වේදයේ යොදාගන්නා අතිශය ප්‍රබල ඖෂධයකි.

ප්‍රධාන ඖෂධීය ප්‍රයෝජන

1. රුධිරයේ සීනි මට්ටම පාලනය (දියවැඩියාවට)

හීන් බෝපත් යනු දියවැඩියා රෝගීන් සඳහා දේශීය වෙදකමේ ඇති සාර්ථකම ඖෂධයකි. මුළු ශාකයම (මුල් ද ඇතුළුව) තම්බා පානය කිරීමෙන් අග්න්‍යාශය උත්තේජනය වී ඉන්සියුලින් නිපදවීම ක්‍රමවත් වේ. එමගින් රුධිරයේ සීනි මට්ටම මනාව පාලනය වේ.

2. ඇදුම සහ ශ්වසන රෝග සුව කිරීම

මෙම ශාකයේ සෙම බුරුල් කිරීමේ සහ ප්‍රදාහ නාශක ගුණයක් ඇත. පපුවේ සෙම හිරවීම, දිගුකාලීන කැස්ස, ඇදුම රෝගය මෙන්ම ක්ෂය රෝගය වැනි තදබල පෙනහළු ආසාදන සඳහා සහායක ඖෂධයක් ලෙස හීන් බෝපත් යුෂ යොදා ගැනේ.

3. තුවාල සහ සමේ රෝග සුව කිරීම

නැවුම් හීන් බෝපත් කොළ හොඳින් අඹරා ගත් විට පිටවන යුෂය ප්‍රබල විෂබීජ නාශකයකි. අලුත් තුවාල, සීරීම් සහ ලේ ගලන ස්ථාන මත මෙම පල්පය තැබීමෙන් රුධිර වහනය වහාම නතර වී තුවාලය ඉක්මනින් සුවපත් වේ.

4. නින්ද නොයාම සහ මානසික ආතතිය දුරු කිරීම

මෙහි ඇති සිසිල් ගුණය සහ ස්නායු සන්සුන් කිරීමේ හැකියාව නිසා, දැඩි මානසික ආතතියෙන් සහ නින්ද නොයාමේ රෝගයෙන් (Insomnia) පෙළෙන අයට හීන් බෝපත් තම්බා බීමෙන් සහනයක් ලබාගත හැක.

5. සර්ප විෂ සඳහා (ප්‍රථමාධාරයක් ලෙස)

ග්‍රාමීය විෂ වෙදකමේදී, සර්පයෙකු දෂ්ට කළ වහාම හීන් බෝපත් මුල් අඹරා දෂ්ට කළ ස්ථානයේ ගල්වනු ලැබේ. ඉන් විෂ ශරීරගත වීම පමා කරන අතර, දෂ්ට කළ ස්ථානයේ මාංශ පේශී කුණුවීම (Necrosis) වළක්වයි.

භාවිතා කරන ආකාරය

• දියවැඩියාවට: සම්පූර්ණ හීන් බෝපත් පැළෑටියක් ගලවා, පිරිසිදු කර වතුර පත 3 1ට සිඳුවා උදෑසන පානය කරන්න.
• තුවාල සඳහා: අලුත් කොළ මිටක් අඹරා තුවාලය මත ආලේප කරන්න.
• ඇදුම සහ කැස්සට: නැවුම් කොළ කොටා ගත් යුෂ තේ හැන්දකට මී පැණි ස්වල්පයක් මිශ්‍ර කර දිනකට දෙවරක් පානය කරන්න.

ආරක්ෂාව සහ පූර්වාරක්ෂාවන්

හීන් බෝපත් සාමාන්‍ය භාවිතය ආරක්ෂිතය. කෙසේ වෙතත්, මෙය ප්‍රබල ලෙස රුධිරයේ සීනි මට්ටම අඩු කරන බැවින්, බටහිර දියවැඩියා ඖෂධ (ඉන්සියුලින් වැනි) ලබාගන්නා රෝගීන් මෙය භාවිතයේදී ප්‍රවේශම් විය යුතුය. එසේම මෙහි "ඔක්සලේට්" (Oxalates) අඩංගු විය හැකි බැවින්, කැල්සියම් ඔක්සලේට් වකුගඩු ගල් ඇති රෝගීන් මෙය නිතර පානය කිරීමෙන් වැළකිය යුතුය.